Jump to Content
Jump to Navigation

“Erişilebilirlik” Kategorisi Arşivi

Arçelik, Arstil, Beko, sıradaki?!

Thursday, February 14th, 2008

Arçelik web sitesine girmek istiyorsunuz, arcelik.com.tr yazdınız, ya da Arstil için arstil.com.tr yazdınız. İlginç bir şekilde Beko’nun CES‘te ödül almış bir LCD TV modeli ile karşılaşıyorsunuz. Hem öyle kolay da karşılaşamıyorsunuz, bekleyeceksiniz, yüklenecek, “Geç” diye bir şey yok elbette, bekleyeceksiniz, ziyaretçi değil misiniz, işiniz ne, biraz halay izleyin önce!

Arçelik maskotu halay resmi.

Önce anlayamadım ne olduğunu, herhalde dedim ödüle pek sevindiler, her yerde yayınlıyorlar, birazdan Arçelik web sitesi açılır. Bekle bekle, yok, gözüme adres satırı çarptı, adresin başına sihirli üç harfi ekledim; w, w, w.

Arçelik web sitesi çıktı karşıma, Arstil de aynı düzende, ve Beko, yeni bir kullanıcı deneyimi felaketine yelken açmışlar el ele.

Alt-alanadı (sub-domain) kullanıyor olsanız da, olmasanız da, ne olursa olsun, adresinizin başında ‘www’ ön takısı olsa da olmasa da web sitenize erişilebilmelidir. ‘www’ ön takısı ana dizin için algılanır ve kullanılır, ancak kullanılmadan da ana dizine gidilebilmelidir, kullanıcı algısı bu yöndedir. Alan adınızı hemen bir kontrol edin, bakalım ‘www’siz de erişilebiliyor musunuz?


Web sitenizi her kullanıcı aynı görüyor mu?

Monday, July 9th, 2007

Web tarayıcı logolarıBugün değineceğim konu erişilebilirlik başlığı altında çok önemli bir madde. Tasarımcıların da belki en çok sıkıntı çektiği alan. Internet Explorer, Firefox, Opera, Safari derken, şimdi Iceweasel ve Konqueror.

1. Web siteniz (ya da bloğunuz) tüm bu tarayıcılar üzerinde tam olarak aynı görüntüye sahip mi?

2. Hepsi için uyarlayarak aynı görüntüyü elde etme şansınız var mı?

Öncelikle ilk soruyu cevaplayabilmeniz gerekir. Hadi Internet Explorer, Firefox, Opera kurdunuz sisteminize (Windows kullandığınızı varsayarsak), IE 7′de de kontrol ettiniz, peki ya IE6 ne olacak? Ah doğru ya, tarayıcınızı güncellemiştiniz.

Öncelikle buradan başlayalım, IE6 ile IE7′yi aynı anda kullanabilmek için şuradan detay bilgi alabilirsiniz: http://www.tech-recipes.com/rx/1188/ie7_use_ie6_ie7_together

Bunun dışında, Firefox ve Opera’yı da sisteminizde mutlaka bulundurun. Eğer bu imkana sahip değilseniz, sorunlu ancak ücretsiz hizmet veren browsershots.org‘u, 9$’a günlük satınalma yaparak sitevista.com‘un temiz ve kullanıcı dostu arabirimini, ya da daha fazla test sunan ancak buna karşılık daha fazla para isteyen browsercam.com servisini kullanabilirsiniz.

Ayrıca, eğer yukarıdaki servislerden faydalanamıyorsanız, Linux üzerinde çalışan Iceweasel ve diğerleri için bir şeyler yapmanız gerekmekte. Benim önerim, önemli kullanıcı kitlesine sahip linux sürümlerinden birini ikinci işletim sistemi olarak sisteminizde mutlaka bulundurmanız.

Böylece artık ilk sorumu cevaplayabilirsiniz.

Gelelim ikincisine, ikinci sorumun cevabı net (evet; evet), ancak disiplinli ve analitik bir çalışma gerektiriyor. Birçok farklı teknolojinin birçok farklı unsuru, tarayıcılarda farklı davranabiliyor, ve sizin yapmanız gereken tümüne uygun hale getirmek. Bazen ufak bir ayarlama bile ciddi vakit alabilmekte ve sinir bozucu olabilmektedir. Buna hazır olmalısınız.

Örneğin, transparan (transparent) PNG dosyası kullanmak istiyorsanız, ki kalite v.d. özellikleri açısından uzun süredir çok tercih edilen bir biçemdir, Internet Explorer 6′da resminiz transparan görünmeyecektir, bunun yerine zemininde gri renk gözlenecektir.

Yapmanız gereken şu adrese giderek bahsi geçen javascripti kullanmak olabilir (farklı birçok çözüm mevcut ancak kullanıcı deneyimi kriterleri açısından değerlendirerek ben bunu uygun buldum). Ben size burada bu hazır çözümü sunmasam, bir tek resim dosyası kullanabilmek için yarım gün uğraşmanız gerekebilirdi, ve belki uğraştınız da, uğraşacaksınız da. Gördüğünüz gibi, çok basit görünen bir kullanım bile erişilebilirliğin sağlanması açısından uzun uğraşlara neden olabilmektedir. Bu sadece bir örnekti.

Unutmayın, web siteleri açısından erişilebilirliğin sadece 1 maddesi bu yazımda kısaca değindiğim tarayıcı uyumluluğunu ifade etmektedir. Erişilebilirlik ise kullanıcı deneyiminin sadece 1 maddesidir. Yani, daha çok yolunuz var.


Sabah Gazetesi’nin yeni şirin kutusu

Thursday, July 5th, 2007

Sabah Gazetesi javascript öncesi görüntü

Yukarıda Sabah Gazetesi’nin yeni numarasını görmektesiniz. Kullanıcı haberi okuyarak algılamak zorunda değil, tek tıkla dinleyebiliyor da. Aman ne büyük hizmet. Bu hizmetten en çok kim yararlanacaktır sizce? İlk akla gelen, görme engelli kullanıcılar, değil mi? Buraya kadar her şey güzel, çok güzel düşünülmüş, harika bir uygulama. Adı da şirin, ‘Etkileşim kutusu’.

Sabah Gazetesi javascript sonrası görüntü
Şimdi de buna bakın. Aradaki 5 farkı görebiliyor musunuz?

Doğru ya, görebilmeniz için ‘görebiliyor’ olmanız gerekir. İkinci görüntü, javascript kapatıldıktan sonra alındı. Peki javascript neden kapatıldı? Çünkü, engellilerin kullandığı tarayıcılar ile javascripte erişebilme şansları yok. Görme engelli bir kullanıcı, şirin etkileşim kutumuzun ‘Haberi Dinle’ kısmından hiçbir zaman haberdar ol(a)mayacağına göre, bu haberleri oraya tıklayarak kim dinleyecek allah aşkına?

Heceleyerek okuyan, vurguları yanlış yapan robotize bir ses tonundan kim haber dinlemek ister? Hem de radyolar bir kenarda dururken, haberi dinlemek için haberin sayfasına girip, bir de butona tıklamak zorundaysa?

Sabah’ın tek erişilebilirlik derdi bu değil elbette, temel erişebilirlik standartlarına da uymayan bir web siteleri var, buna sonra detaylı değiniriz belki. Bu şirin kutunun yeni eklendiğini görünce inceledim, ayrıca yazayım dedim.